Fałszywy SMS często wygląda jak wiadomość od banku, kuriera, urzędu albo bliskiej osoby. Może pojawić się nawet w tym samym wątku co prawdziwe wiadomości, ponieważ nazwę nadawcy da się podrobić. Sam wygląd wiadomości i logo niczego nie potwierdzają.
Najczęstsze sygnały ostrzegawcze
- Presja czasu: „zapłać w ciągu godziny”, „konto zostanie zablokowane”.
- Silne emocje: informacja o długu, wygranej albo nagłym wypadku bliskiej osoby.
- Drobna dopłata: kilka złotych do paczki lub rachunku prowadzi do fałszywego formularza karty albo banku.
- Prośba o kod: BLIK, kod SMS czy zatwierdzenie w aplikacji bankowej służą do autoryzacji operacji, nie do „odbioru przelewu”.
- Nieoczekiwany link: szczególnie skrócony, dziwny lub tylko podobny do adresu znanej firmy.
- Instalacja aplikacji: bank, policja ani urząd nie wymagają programu do zdalnego pulpitu, aby „zabezpieczyć konto”.
Poprawna polszczyzna nie jest dowodem bezpieczeństwa. Dzisiejsze fałszywe wiadomości mogą nie zawierać żadnych błędów.
Co zrobić z podejrzanym SMS-em?
- Nie klikaj linku i nie odpowiadaj na wiadomość.
- Jeżeli SMS dotyczy banku, przesyłki lub rachunku, otwórz samodzielnie oficjalną aplikację albo wpisz znany adres strony. Nie korzystaj z danych podanych w SMS-ie.
- Zadzwoń do firmy lub bliskiej osoby na numer, który już masz zapisany.
- Przekaż podejrzany SMS w niezmienionej formie na bezpłatny numer 8080. Nie dopisuj komentarza ani numeru nadawcy. CERT Polska nie przyjmuje tą drogą zrzutów ekranu ani MMS-ów.
- Usuń wiadomość dopiero po jej zgłoszeniu.
Co zrobić po kliknięciu linku?
Samo otwarcie strony nie zawsze oznacza utratę danych. Zamknij ją i niczego nie wpisuj. Jeśli pobrał się plik, nie otwieraj go. W razie wątpliwości poproś zaufaną osobę o sprawdzenie telefonu.
Jeżeli podano login, hasło, dane karty lub kod autoryzacyjny, liczy się czas:
- natychmiast skontaktuj się z bankiem przez oficjalną infolinię,
- poproś o zabezpieczenie bankowości lub karty,
- zmień ujawnione hasło oraz wszędzie tam, gdzie było używane ponownie,
- wyloguj pozostałe sesje i włącz uwierzytelnianie dwuskładnikowe,
- po utracie pieniędzy zgłoś sprawę policji,
- po przekazaniu danych dokumentu rozważ zastrzeżenie numeru PESEL.
Najczęstsze pytania
Czy wiadomość z nazwą mojego banku może być fałszywa?
Tak. Pole nadawcy może zostać sfałszowane. Sprawę potwierdź w aplikacji banku lub na numerze ze strony banku albo karty — nigdy na numerze z podejrzanej wiadomości.
Czy numer 8080 służy do rozmowy z konsultantem?
Nie. Służy tylko do przekazywania podejrzanych SMS-ów. Inne incydenty zgłasza się
formularzem na incydent.cert.pl.
Powiązane poradniki
Źródła
- CERT Polska — rozpoznawanie phishingu: https://wiedza.cert.pl/bezpieczenstwo-osobiste/rozpoznanie-phishingu/
- CERT Polska — zgłaszanie SMS: https://wiedza.cert.pl/obsluga-incydentow/zgloszenie/incydent-cert-pl/
